<?xml version="1.0" encoding="ISO-8859-1"?><article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance">
<front>
<journal-meta>
<journal-id>0084-5906</journal-id>
<journal-title><![CDATA[Acta Botánica Venezuelica]]></journal-title>
<abbrev-journal-title><![CDATA[Acta Bot. Venez.]]></abbrev-journal-title>
<issn>0084-5906</issn>
<publisher>
<publisher-name><![CDATA[Fundación Instituto Botánico de Venezuela Dr. Tobías Lasser]]></publisher-name>
</publisher>
</journal-meta>
<article-meta>
<article-id>S0084-59062008000100002</article-id>
<title-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Solanum sección geminata (g.don) walp. (solanaceae) en el parque nacional guaramacal, estado trujillo, venezuela]]></article-title>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Solanum section Geminata (G.Don) Walp. (Solanaceae) of the Guaramacal National Park, Trujillo State]]></article-title>
</title-group>
<contrib-group>
<contrib contrib-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[BENÍTEZ de ROJAS]]></surname>
<given-names><![CDATA[Carmen]]></given-names>
</name>
<xref ref-type="aff" rid="A01"/>
</contrib>
</contrib-group>
<aff id="A01">
<institution><![CDATA[,Universidad Central de Venezuela Facultad de Agronomía Instituto de Botánica Agrícola]]></institution>
<addr-line><![CDATA[Maracay Aragua]]></addr-line>
<country>Venezuela</country>
</aff>
<pub-date pub-type="pub">
<day>00</day>
<month>06</month>
<year>2008</year>
</pub-date>
<pub-date pub-type="epub">
<day>00</day>
<month>06</month>
<year>2008</year>
</pub-date>
<volume>31</volume>
<numero>1</numero>
<fpage>15</fpage>
<lpage>26</lpage>
<copyright-statement/>
<copyright-year/>
<self-uri xlink:href="http://ve.scielo.org/scielo.php?script=sci_arttext&amp;pid=S0084-59062008000100002&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://ve.scielo.org/scielo.php?script=sci_abstract&amp;pid=S0084-59062008000100002&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><self-uri xlink:href="http://ve.scielo.org/scielo.php?script=sci_pdf&amp;pid=S0084-59062008000100002&amp;lng=en&amp;nrm=iso"></self-uri><abstract abstract-type="short" xml:lang="es"><p><![CDATA[Solanum sección Geminata está representada por 126 especies principalmente neotropicales cuyos ambientes ecológicos son sotobosques de selvas nubladas y vegetación secundaria. En Venezuela se registran 34 especies que crecen principalmente en selvas nubladas. En esta investigación se estudian las seis especies de dicha sección presentes en el Parque Nacional Guaramacal (General Cruz Carrillo) con el objetivo de contribuir al conocimiento de la flora de los parques nacionales. Se presenta una clave para la identificación de las especies, descripciones taxonómicas y reseña de la distribución geográfica, hábitat y amplitud altitudinal de las mismas. Solanum dissimile C.V.Morton es un nuevo registro para el estado Trujillo y Solanum tenuiflagellatum Bitter ex S.Knapp es un nuevo registro para la cordillera de Mérida.]]></p></abstract>
<abstract abstract-type="short" xml:lang="en"><p><![CDATA[Solanum section Geminata comprises 126 species mainly found in the neotropics in cloud forest understory and secondary vegetation. In Venezuela, 34 species growing mainly in cloud forests are recorded. A study of six species of this section present in the National Park of Guaramacal (General Cruz Carrillo) is made with the goal to contribute to the knowledge of the flora of Venezuelan national parks. A key to the species is presented as well as taxonomic description, geographical distributions, and notes on habitats and altitudinal ranges. Solanum dissimile C.V.Morton is one new record for Trujillo State and Solanum tenuiflagellatum Bitter ex S.Knapp is a new record for the cordillera of Mérida.]]></p></abstract>
<kwd-group>
<kwd lng="es"><![CDATA[Guaramacal]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Geminata]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Solanaceae]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Solanum]]></kwd>
<kwd lng="es"><![CDATA[Venezuela]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Guaramacal]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Geminata]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Solanaceae]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Solanum]]></kwd>
<kwd lng="en"><![CDATA[Venezuela]]></kwd>
</kwd-group>
</article-meta>
</front><body><![CDATA[ <p align="center" style="text-align:center"><b><i> <span lang="ES" style="font-family: Verdana">Solanum&nbsp; </span></i></b> <span lang="ES" style="font-family: Verdana"><b>sección geminata (g.don) walp.&nbsp;  (solanaceae) en el parque&nbsp; nacional guaramacal, estado trujillo, venezuela</b><u1:p></u1:p></span></p>      <p align=center style='text-align:center;mso-layout-grid-align: none;text-autospace:none'><font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'><o:p>&nbsp;</o:p></span></b><span class=SpellE><b><i><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>Solanum</span></i></b></span></font><b><font face="Verdana"><i><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'> </span></i></font><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'><font face="Verdana"> section <span class=SpellE>Geminata</span> (<span class=SpellE>G.Don</span>) <span class=SpellE>Walp</span>. (<span class=SpellE>Solanaceae</span>) of the <st1:PlaceName w:st="on"><span class=SpellE>Guaramacal</span></st1:PlaceName> <st1:PlaceType w:st="on">National Park</st1:PlaceType>, <st1:place w:st="on"> <st1:PlaceName  w:st="on">Trujillo</st1:PlaceName> <st1:PlaceType w:st="on"> State</st1:PlaceType></st1:place></font><o:p></o:p></span></b></p>      <p align=center style='text-align:center;mso-layout-grid-align: none;text-autospace:none'><font face="Verdana" size="2"><b><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language: EN-GB'><o:p>&nbsp;</o:p></span></b></font><b><span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2">Carmen BENÍTEZ de ROJAS</font><o:p></o:p></span></b></p>      <p align=right style='text-align:justify;mso-layout-grid-align: none;text-autospace:none'><span style='color:#231F20'> <font face="Verdana" size="2">Instituto de Botánica Agrícola, Facultad</font><o:p> </o:p></span> <font face="Verdana" size="2"><span class=GramE><span style='color:#231F20'>de</span></span></font><span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2"> Agronomía, Universidad Central</font><o:p> </o:p></span> <font face="Verdana" size="2"><span class=GramE><span style='color:#231F20'>de</span></span></font><span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2"> Venezuela Apartado 4579,</font><o:p> </o:p><font face="Verdana" size="2">Maracay, estado Aragua.</font><o:p> <font face="Verdana" size="2">Venezuela</font> </o:p></span><font face="Verdana" size="2"> <span class=SpellE><span style='color:#231F20'>cbenitez@telcel.net.ve</span></span></font><i><span style='font-size:11.0pt;color:#231F20'><o:p></o:p></span></i></p>      <p style='mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana" size="2"><b><span style='color:#231F20'><o:p>&nbsp;</o:p></span></b></font><b><span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2">RESUMEN</font><o:p></o:p></span></b></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana" size="2"><b><span style='color:#231F20'><o:p>&nbsp;</o:p></span></b></font><font face="Verdana"><span class=SpellE><i><span style='color:#231F20'><font size="2">Solanum</font></span></i></span><font size="2"><i><span style='color:#231F20'> </span></i></font></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">sección <span class=SpellE>Geminata</span> está representada por 126 especies principalmente <span class=SpellE>neotropicales</span> cuyos ambientes ecológicos son sotobosques de selvas nubladas y vegetación secundaria. En Venezuela se registran 34 especies que crecen principalmente en selvas nubladas. En esta investigación se estudian las seis especies de dicha sección presentes en el Parque Nacional <span class=SpellE>Guaramacal</span> (General Cruz Carrillo) con el objetivo de contribuir al conocimiento de la flora de los parques nacionales. Se presenta una clave para la identificación de las especies, descripciones taxonómicas y reseña de la distribución geográfica, hábitat y amplitud <span class=SpellE>altitudinal</span> de las mismas. <span class=SpellE><i>Solanum</i></span><i> <span class=SpellE>dissimile</span> </i><span class=SpellE>C.V.Morton</span> es un nuevo registro para el estado Trujillo y <span class=SpellE><i>Solanum</i></span><i> <span class=SpellE>tenuiflagellatum</span> </i><span class=SpellE>Bitter</span> ex <span class=SpellE>S.Knapp</span> es un nuevo registro para la cordillera de Mérida.</font></span></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'> <font size="2">Palabras clave: </font> </span></b><font size="2"><span class=SpellE><span style='color:#231F20'>Guaramacal</span></span></font></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">, <span class=SpellE>Geminata</span>, <span class=SpellE>Solanaceae</span>, <span class=SpellE><i>Solanum</i></span>, Venezuela</font></span></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><b><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language: EN-GB'><font face="Verdana" size="2">ABSTRACT</font></span></b></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><i> <span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'><font size="2">Solanum</font></span></i></span><font size="2"><i><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'> </span></i></font> </font><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'> <font size="2" face="Verdana">section <span class=SpellE>Geminata</span> comprises 126 species mainly found in the <span class=SpellE>neotropics</span> in cloud forest <span class=SpellE>understory</span> and secondary vegetation. In <st1:country-region w:st="on"><st1:place w:st="on">Venezuela</st1:place></st1:country-region>, 34 species growing mainly in cloud forests are recorded. A study of six species of this section present in the <st1:place w:st="on"><st1:PlaceType w:st="on">National   Park</st1:PlaceType> of <st1:PlaceName w:st="on"><span class=SpellE>Guaramacal</span></st1:PlaceName></st1:place> (General Cruz Carrillo) is made with the goal to contribute to the knowledge of the flora of Venezuelan national parks. A key to the species is presented as well as taxonomic description, geographical distributions, and notes on habitats and altitudinal ranges. <span class=SpellE><i>Solanum</i></span><i> <span class=SpellE>dissimile</span> </i><span class=SpellE>C.V.Morton</span> is one new record for <st1:place w:st="on"><st1:PlaceName w:st="on">Trujillo</st1:PlaceName>  <st1:PlaceType w:st="on">State</st1:PlaceType></st1:place> and <span class=SpellE><i>Solanum</i></span><i> <span class=SpellE>tenuiflagellatum</span> </i>Bitter ex <span class=SpellE>S.Knapp</span> is a new record for the cordillera of <span class=SpellE>Mérida</span>.</font></span></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><b><span style='color:#231F20'> <font size="2">Key</font></span></b></span><font size="2"><b><span style='color:#231F20'> <span class=SpellE>words</span>: </span></b><span class=SpellE><span style='color:#231F20'>Guaramacal</span></span></font></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">, <span class=SpellE>Geminata</span>, <span class=SpellE>Solanaceae</span>, <span class=SpellE><i>Solanum</i></span>, Venezuela</font></span></p>      ]]></body>
<body><![CDATA[<p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><b><span style='color:#231F20'> <font face="Verdana" size="2">INTRODUCCIÓN</font></span></b></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><i> <span style='color:#231F20'><font size="2">Solanum</font></span></i></span><font size="2"><i><span style='color:#231F20'> </span></i></font></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">sección <span class=SpellE>Geminata</span> (<span class=SpellE>G.Don</span>) <span class=SpellE>Walp</span>. <span class=GramE>está</span> constituida por 126 especies principalmente <span class=SpellE>neotropicales</span> (<span class=SpellE>Knapp</span> 2002) reunidas en 16 Grupos de especies, de los cuales 12 están presentes en Venezuela, representados por un total de 34 especies. La sección incluye árboles pequeños o arbustos glabros o pubescentes, con unidades <span class=SpellE>simpodiales</span> <span class=SpellE>difoliado</span>-geminadas o no, o bien unidades <span class=SpellE>simpodiales</span> unifoliadas o <span class=SpellE>plurifoliadas</span>. Las hojas pueden ser glabras o pubescentes en ambas caras o sólo en una de ellas, con la pubescencia distribuida en toda la lámina o bien a lo largo de las venas o en las axilas de éstas. Los tricomas pueden ser protectores o glandulares; entre los primeros se presentan simples <span class=SpellE>uniseriados</span> o ramificados y los segundos con cabeza <span class=SpellE>bicelular</span> o unicelular. Las inflorescencias pueden ser alternas u opuestas a las hojas, en otros casos terminales. Las flores son pequeñas, la corola es <span class=SpellE>rotácea</span> y de color blanco. Los frutos son firmes y verdes cuando maduros. Las semillas pueden ser reniforme-aplanadas con el margen engrosado o reniforme-ovoideas. Trabajos anteriores relacionados con el parque han sido realizados por otros autores (<span class=SpellE>Dorr</span> <i>et al</i>. 2000). Con el objetivo de contribuir al conocimiento de la flora de los parques nacionales y dado que la sección <span class=SpellE>Geminata</span> es una de las mejor representadas en Venezuela (34 especies), y presente fundamentalmente en selvas nubladas, se estudian y describen las seis especies de <span class=SpellE><i>Solanum</i></span><i> </i>sección <span class=SpellE>Geminata</span> hasta ahora presentes en el Parque Nacional <span class=SpellE>Guaramacal</span>, localizado en los Andes de Venezuela cerca del límite más noreste de la cordillera de Mérida, a saber: <span class=SpellE><i>Solanum</i></span><i> <span class=SpellE>dissimile</span> </i><span class=SpellE>C.V.Morton</span>, <i>S. <span class=SpellE>erosomarginatum</span> </i><span class=SpellE>S.Knapp</span>, <i>S. <span class=SpellE>nudum</span> </i><span class=SpellE>Dunal</span>, <i>S. <span class=SpellE>quebradense</span> </i>S. <span class=SpellE>Knapp</span>, <i>S. <span class=SpellE>ripense</span> </i><span class=SpellE>Dunal</span> y <i>S. <span class=SpellE>tenuiflagellatum</span> </i><span class=SpellE>Bitter</span> ex <span class=SpellE>S.Knapp</span>. Dada su importancia como elementos partícipes de la <span class=SpellE>fitodiversidad</span> de Venezuela, este trabajo representa un avance en el estudio de las Solanáceas presentes en los parques nacionales de Venezuela.</font></span></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><b><span style='color:#231F20'> <font face="Verdana" size="2">MATERIALES Y MÉTODOS</font></span></b></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2">Se estudiaron críticamente las <span class=SpellE>exsiccata</span> depositadas en los herbarios MER, <span class=SpellE>MERF<span class=GramE>,MY</span></span>, PORT, US y VEN. Con las características observadas en disecciones del material disponible, se preparó una clave dicótoma para las especies y para éstas se hizo la descripción morfológica, reseña del hábitat, la distribución geográfica y la amplitud <span class=SpellE>altitudinal</span>. Dado que el largo de los lóbulos del cáliz y de la corola así como el largo del tubo en ambas representan una relación útil para diferenciar las especies, ésta se indica con la abreviatura <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> donde l = largo, t = tubo. Las ilustraciones que acompañan este trabajo fueron seleccionadas de publicaciones anteriores de la autora, por lo que los números de colección en que ellas están basadas no aparecen <span class=GramE>citadas</span> en los materiales examinados.</font></span></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><b><span style='color:#231F20'> <font face="Verdana" size="2">RESULTADOS</font></span></b><font face="Verdana" size="2"><b><span style='color:#231F20'><o:p>&nbsp;</o:p></span></b></font></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><b><span style='color:#231F20'> <font face="Verdana" size="2">Descripción de las especies</font></span></b></p>      <p style='margin-left:25.5pt;text-align:justify;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><b><span style='color:#231F20'><font size="2">Solanum</font></span></b></span><font size="2"><b><span style='color:#231F20'> <span class=SpellE>dissimile</span> </span></b><span class=SpellE><span style='color:#231F20'>C.V.Morton</span></span><span style='color:#231F20'>, Contr. </span><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>U. S. <span class=SpellE>Natl</span>. Herb. <span class=GramE>29: 52.</span> 1944; Knapp, </span><span class=SpellE><span style='color:#231F20'>Fl</span></span></font></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">. <span class=SpellE>Neotropica</span> 84: 321. 2002. (<a href="#fig1">Fig. 1</a>)</font></span></p>     <p style='margin-left:25.5pt;text-align:center;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><a name="fig1"> <img border="0" src="/img/fbpe/abv/v30n1/art02fig1.gif" width="547" height="786"></a></p>     
<p style='margin-left:25.5pt;text-align:justify;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><font face="Verdana"><b> <span style='color:#231F20'><font size="2">TIPO: </font> </span></b> <font size="2"><span style='color:#231F20'>COLOMBIA: <b>NORTE DE SANTANDER</b>: Loso <span class=SpellE>and</span> <span class=SpellE>vic</span>. </span></font></font><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'><font size="2" face="Verdana">(N of Toledo), 2200-<st1:metricconverter ProductID="2400 m" w:st="on">2400 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>asl</span> in woods along stream, 6-7 Mar 1927, <span class=SpellE><i>Killip</i></span><i> &amp; Smith</i></font></span></p>     <p style='margin-left:25.5pt;text-align:justify;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'><font size="2" face="Verdana"><i> 20415 </i>(<span class=SpellE>holótipo</span>: US<span class=GramE>!;</span> <span class=SpellE>isótipos</span>: F!, K, NY)</font></span></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><i><span style='color:#231F20'><font size="2">Arbusto  </font> </span></i><font size="2"><span style='color:#231F20'>o <i>árbol </i>pequeño, 2-<st1:metricconverter ProductID="4 m" w:st="on">4 m</st1:metricconverter> alto, ramas extendidas. <i>Hojas </i>7,7-12,3 </span></font></font><font size="2"> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol; color:#231F20'>× </span><font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>2,5-<st1:metricconverter ProductID="3,9 cm" w:st="on">3,9 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, elípticas, ápice acuminado y base aguda, verde oscuro en el haz y verde pálido en el envés, márgenes <span class=SpellE>erosos</span> y ondulados, con tricomas diminutos en la vena media en ambas superficies o glabras; pecíolo 4-<st1:metricconverter ProductID="9 mm" w:st="on">9 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. Unidades <span class=SpellE>simpodiales</span> unifoliadas, con la inflorescencia opuesta a la hoja. <i>Inflorescencias </i>2,5-<st1:metricconverter ProductID="4 mm" w:st="on">4 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. <i>Flores </i><span class=SpellE>pediceladas</span>, pedicelos 7-8 </span> </font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> <font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>0,5 <span class=SpellE>mm</span>, cicatrices elevadas y estrechamente unidas, no más de <st1:metricconverter ProductID="0,5 mm" w:st="on">0,5  <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de separación; cáliz 0,75-<st1:metricconverter ProductID="1,5 mm" w:st="on">1,5 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, con tricomas <span class=SpellE>uniseriados</span> en el borde o en el ápice de los lóbulos, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 0,5-1:1, lóbulos deltoideos; corola blanca 6-<st1:metricconverter ProductID="7 mm" w:st="on">7 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 2-2,5:1, los lóbulos reflejos. Anteras 1,5-2,5 </span></font> <span style='font-family:Verdana; mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span><font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>0,5-<st1:metricconverter ProductID="1 mm" w:st="on">1 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter>; filamentos 0,5-<st1:metricconverter ProductID="1 mm" w:st="on">1 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. Ovario glabro, 0,5-1 </span> </font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> <font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>0,5 <span class=SpellE>mm</span>, <span class=SpellE>subgloboso</span>; estilo 2-<st1:metricconverter ProductID="5 mm" w:st="on">5 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, recto. <i>Fruto </i>verde, globoso, glabro, 7-10 </span></font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> <font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>8-<st1:metricconverter ProductID="8,5 mm" w:st="on">8,5 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter>; pedicelo fructífero <span class=SpellE>subleñoso</span>, erecto, no ensanchado en el ápice, 15-16 </span> </font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> </font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">0,5-<st1:metricconverter ProductID="2 mm" w:st="on">2 mm</st1:metricconverter>.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana" size="2"><b><span style='color:#231F20'>Distribución y hábitat: </span></b><span style='color:#231F20'>Esta especie se localiza en el lado este andino de Colombia y en Venezuela; en el país en el estado Mérida, en la depresión del Táchira y en Trujillo, creciendo en selvas nubladas muy húmedas, <span class=SpellE>riparias</span> a elevaciones entre 1500-<st1:metricconverter ProductID="2300 m" w:st="on">2300 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>snm</span>.</span></font></p>      <p align=center style='text-align:justify'><font face="Verdana" size="2"><o:p>&nbsp;</o:p></font><font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'><font size="2">Material examinado:  </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">VENEZUELA: <b>TRUJILLO: </b>Distrito <span class=SpellE>Boconó</span>, Parque Nacional <span class=SpellE>Guaramacal</span>, parcela de estudio <span class=SpellE>fitosociológico</span> Nº 3, 2/04/1998, <i>N. Cuello et al. 1411 </i>(MO, US, VEN); bajando hacia Quebrada Honda, en taludes y vegetación boscosa a orillas del camino, 9-16/07/1998, <i>B. <span class=SpellE>Stergios</span> 17571 </i>(PORT, US).</font></span></p>      <p style='margin-left:25.5pt;text-align:justify;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><b><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'><font size="2">Solanum</font></span></b></span><font size="2"><b><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'> <span class=SpellE>erosomarginatum</span> </span></b><span class=SpellE><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language: EN-GB'>S.Knapp</span></span><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language: EN-GB'>, <span class=SpellE>Brittonia</span> 38: 273. <span class=GramE>1986; Knapp, Fl. <span class=SpellE><span lang=ES style='mso-ansi-language:ES'>Neotropica</span></span><span lang=ES style='mso-ansi-language:ES'> 84: 324-325.</span></span></span></font></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana"> 2002. (<a href="#fig2">Fig. 2</a>)</font></span></p>     <p style='margin-left:25.5pt;text-align:center;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><a name="fig2"> <img border="0" src="/img/fbpe/abv/v30n1/art02fig2.gif" width="535" height="789"></a></p>     
<p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><b> <span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language: EN-GB'><font size="2">TIPO:</font></span></b></font><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language: EN-GB'><font size="2" face="Verdana">VENEZUELA:<b>TRUJILLO: </b>Old rd. from <span class=SpellE>Boconó</span> to Trujillo, <i>ca</i>. <st1:metricconverter ProductID="51 km" w:st="on">51 km</st1:metricconverter> W of Trujillo below summit, cloud forest, 2200-<st1:metricconverter ProductID="2250 m" w:st="on">2250 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>asl</span>, 9°21’ Lat. N, 70°19’ Long. W, 20/10/1984, <i>Knapp &amp; Mallet 6779 </i>(<span class=SpellE>holótipo</span>: MY<span class=GramE>!;</span> <span class=SpellE>isótipos</span>: BH, MO!, US!, VEN!)</font></span></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><i><span style='color:#231F20'> <font size="2">Arbusto </font> </span></i><font size="2"><span style='color:#231F20'>1,5-<st1:metricconverter ProductID="3 m" w:st="on">3 m</st1:metricconverter> de alto, ramas horizontales. <i>Hojas </i>mayores 6,4-11,3 </span></font></font> <font size="2"> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> <font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>2,5-<st1:metricconverter ProductID="5,4 cm" w:st="on">5,4  <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, ovadas, el ápice acuminado y la base aguda, el margen <span class=SpellE>eroso</span>, verde oscuro en la haz y glabras o con tricomas <span class=SpellE>uniseriados</span> y dendríticos a lo largo de las venas, verde claro en el envés y pubescentes, los tricomas <span class=SpellE>uniseriados</span> y/o <span class=SpellE>furcados</span> a lo largo de las venas o sólo dendríticos en la vena central; pecíolo 0,8-<st1:metricconverter ProductID="1,2 cm" w:st="on">1,2 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter> de largo. Hojas menores <span class=SpellE>orbiculares</span>, 1-3,9 </span> </font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> </font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">0,7-<st1:metricconverter ProductID="1,4 cm" w:st="on">1,4  cm</st1:metricconverter>. Unidades <span class=SpellE>simpodiales</span> <span class=SpellE>difoliado</span>-geminadas, con la inflorescencia opuesta a la hoja. <span class=SpellE><span class=GramE><i>nflorescencias</i></span></span><i> </i>2-<st1:metricconverter ProductID="6 mm" w:st="on">6 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. <i>Flores </i><span class=SpellE>pediceladas</span>, pedicelos 6,5-<st1:metricconverter ProductID="13 mm" w:st="on">13 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, cicatrices espaciadas entre 1-<st1:metricconverter ProductID="1,5 mm" w:st="on">1,5 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter>; cáliz 2-<st1:metricconverter ProductID="2,5 mm" w:st="on">2,5 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, con tricomas <span class=SpellE>uniseriados</span> en el ápice de los lóbulos o <span class=SpellE>furcados</span> en toda la superficie, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 1:1, lóbulos deltoides; corola blanca, 3,5-<st1:metricconverter ProductID="7 mm" w:st="on">7 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 2,5-6:1, los lóbulos reflejos. Anteras 2,5-<st1:metricconverter ProductID="3 mm" w:st="on">3 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo; filamentos 0,5-<st1:metricconverter ProductID="2 mm" w:st="on">2 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. Ovario glabro, 0,5-<st1:metricconverter ProductID="1,5 mm" w:st="on">1,5 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de diámetro, globoso; estilo 2-<st1:metricconverter ProductID="5 mm" w:st="on">5  <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, ligeramente curvo. <i>Fruto </i>1-<st1:metricconverter ProductID="2 cm" w:st="on">2 <span  class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter> de diámetro; pedicelo fructífero colgante, no ensanchado en el ápice, <st1:metricconverter ProductID="2 cm" w:st="on">2 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter> de largo.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'> <font size="2">Distribución y hábitat: </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">Venezuela en la cordillera de Mérida (Mérida, Táchira y Trujillo) y en la cordillera de la costa (Yaracuy), creciendo en el sotobosque de selvas nubladas a elevaciones entre 2000-<st1:metricconverter ProductID="2900 m" w:st="on">2900 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>snm</span>.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">Material de esta especie fue colectado en remanentes de selva nublada en los alrededores del caserío Las Palmas, carretera Salón-Temerla, a elevaciones de <st1:metricconverter ProductID="1000 a" w:st="on">1000 a</st1:metricconverter> <st1:metricconverter ProductID="1500 m" w:st="on">1500 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>snm</span>, por lo que con este hallazgo se amplía la distribución de <i>S. <span class=SpellE>erosomarginatum</span> </i>en la cordillera de <st1:PersonName ProductID="la Costa." w:st="on">la Costa.</st1:PersonName></font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'> <font size="2">Material examinado: </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">VENEZUELA: <b>TRUJILLO: </b>Municipio <span class=SpellE>Boconó</span>, cerro <span class=SpellE>Guaramacal</span>, bajando hacia el caserío de <span class=SpellE>Guaramacal</span>, 25-26/11/1982, <i>B. <span class=SpellE>Stergios</span> et al. 4774 </i>(MY, PORT), <i>B. <span class=SpellE>Stergios</span> 17571 </i>(PORT, US), <i>B. <span class=SpellE>Stergios</span> </i>&amp; <i>R. Caracas 18958, 18966 </i>(MY, PORT, US, VEN).</font></span></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><b> <span style='color:#231F20'><font size="2">Solanum</font></span></b></span><font size="2"><b><span style='color:#231F20'> <span class=SpellE>nudum</span> </span></b><span class=SpellE><span style='color: #231F20'>Dunal</span></span></font></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">, <span class=SpellE>Solan</span>. <span class=SpellE>Syn</span>. 20. 1816; <span class=SpellE>Knapp</span>, <span class=SpellE>Fl</span>. <span class=SpellE>Neotropica</span> 84: 101- 113. 2002. (<a href="#fig3">Fig. 3</a>)</font></span></p>     <p style='text-align:center;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><a name="fig3"> <img border="0" src="/img/fbpe/abv/v30n1/art02fig3.gif" width="535" height="781"></a></p>     
<p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'> <font size="2">TIPO: </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">MEXICO: <b>VERACRUZ: </b><span class=SpellE>Prope</span> Jalapa, <span class=SpellE><i>Humboldt</i></span><i> &amp; <span class=SpellE>Bonpland</span> s/n </i>(<span class=SpellE>holótipo</span>: P- <span class=SpellE>Bonpl</span>. [<span class=GramE>microficha</span> IDC 6209-2: 61 1.5]).</font></span></p>      <p style='margin-left:25.5pt;text-align:justify;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><span class=GramE><b style='mso-bidi-font-weight:normal'><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB;mso-bidi-font-style:italic'> <font size="2">Solanum</font></span></b></span></span><font size="2"><span class=GramE><b style='mso-bidi-font-weight:normal'><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB;mso-bidi-font-style:italic'> <span class=SpellE>micranthum<span style='font-weight:normal;mso-bidi-font-style: normal'>Willd</span></span></span></b><span lang=EN-GB style='color:#231F20; mso-ansi-language:EN-GB'>.</span></span></font></font><span lang=EN-GB style='color:#231F20; mso-ansi-language:EN-GB'><font size="2" face="Verdana"> <span class=GramE>ex</span> <span class=SpellE>Roem</span>. &amp; <span class=SpellE><span class=GramE>Schult</span></span><span class=GramE>.,</span> <span class=SpellE>Syst</span>. <span class=SpellE>Veg</span>. (ed. 16) [<span class=SpellE>Roem</span>. &amp; <span class=SpellE>Schult</span>.] 4: 663.1819.</font></span></p>     <p style='margin-left:25.5pt;text-align:justify;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><font face="Verdana"><b> <span style='color:#231F20'><font size="2">TIPO: </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">VENEZUELA: <b>SUCRE: </b><span class=SpellE>Cumaná</span>, <span class=SpellE><i>Humboldt</i></span><i> &amp; <span class=SpellE>Bonpland</span> s/n </i>(<span class=SpellE>holótipo</span>, B-W [F neg. 2903]).</font></span><font face="Verdana" size="2"><span style='color:#231F20'><o:p>&nbsp;</o:p></span></font></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><span class=GramE><b style='mso-bidi-font-weight: normal'><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB; mso-bidi-font-style:italic'><font size="2">Solanum</font></span></b></span></span><font size="2"><span class=GramE><b style='mso-bidi-font-weight:normal'><span lang=EN-GB style='color:#231F20; mso-ansi-language:EN-GB;mso-bidi-font-style:italic'> <span class=SpellE>tovarense</span> </span></b><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>Bitter, <span class=SpellE>Repert</span>.</span></span><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'> Spec. Nov. </span><span class=SpellE><span style='color:#231F20'>Regni</span></span></font></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana"> <span class=SpellE>Veg</span>. 18: 65. 1922.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'> <font size="2">TIPO: </font> </span></b><font size="2"><span style='color:#231F20'>VENEZUELA: <b>ARAGUA: </b><span class=SpellE>Prope</span> Colonia Tovar, <st1:metricconverter ProductID="2000 m" w:st="on">2000 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>asl</span> 1854-55, <span class=SpellE><i>Fendler</i></span><i> 980 </i>(<span class=SpellE>lectótipo</span>: G [<span class=SpellE>Barb</span>.-<span class=SpellE>Boiss</span>., <span class=SpellE>Morton</span> neg. <span class=GramE>8562 ]</span>; <span class=SpellE>isolectótipos</span>: BR, F, G [<span class=SpellE>Deless</span>. </span><span lang=EN-GB style='color:#231F20; mso-ansi-language:EN-GB'>F neg. 23163], MO<span class=GramE>!,</span> NY). </span> </font></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">Para sinonimia adicional véase <span class=SpellE>Knapp</span> (2002, <span class=SpellE>pág.</span> 101)</font></span></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><i><span style='color:#231F20'> <font size="2">Arbusto </font> </span></i><font size="2"><span style='color:#231F20'>o <i>árbol </i>pequeño, 1,5-<st1:metricconverter ProductID="6 m" w:st="on">6 m</st1:metricconverter> de alto, DAP 7-<st1:metricconverter ProductID="13 cm" w:st="on">13 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, corteza rugosa y amarillo-claro, tallos erectos y <span class=SpellE>lenticelados</span>. <i>Hojas </i>mayores 5,7-16 </span></font></font><font size="2"> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family: Symbol;color:#231F20'>× </span><font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>3,9-<st1:metricconverter ProductID="8 cm" w:st="on">8 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, firme-membranáceas, comprimidas, de olor fétido cuando estrujadas, ovadas o elípticas, ápice agudo, base redondeada, margen ligeramente <span class=SpellE>revoluto</span>, verde oscuro brillantes por la haz y aquí glabras o pubescentes, tricomas <span class=SpellE>uniseriados</span>, verde claro por el envés y con la pubescencia igual que en el haz; pecíolo 0,6-<st1:metricconverter ProductID="2 cm" w:st="on">2  <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter> de largo. Hojas menores 1,5-6 </span></font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol; color:#231F20'>× </span><font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>0,9-<st1:metricconverter ProductID="4,5 cm" w:st="on">4,5 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, elípticas u <span class=SpellE>orbiculares</span>; pecíolo 2-<st1:metricconverter ProductID="6 mm" w:st="on">6 mm</st1:metricconverter>. Unidades <span class=SpellE>simpodiales</span> <span class=SpellE>difoliado</span>-geminadas, con la inflorescencia opuesta a la hoja. <i>Inflorescencias </i>de 10-<st1:metricconverter ProductID="25 mm" w:st="on">25 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. <i>Flores </i>colgantes, <span class=SpellE>pediceladas</span>, pedicelos 5-13 </span></font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family: Symbol;color:#231F20'>× </span><font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>0,5-<st1:metricconverter ProductID="1 mm" w:st="on">1 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter>, cicatrices estrechamente unidas y semejando un cojinete; cáliz 1-2 </span> </font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> <font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>0,5-<st1:metricconverter ProductID="2 mm" w:st="on">2 <span  class=SpellE><span class=GramE>mm</span></span></st1:metricconverter><span class=GramE> ,</span> <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 0,25-4:1, lóbulos triangulares o deltoideos, glabros o con tricomas <span class=SpellE>uniseriados</span>; corola blanca o verdosa, ligeramente gruesa, lóbulos con la <span class=SpellE>venación</span> inconspicua, patentes en <span class=SpellE>antesis</span>, luego reflejos, 3,5-<st1:metricconverter ProductID="12 mm" w:st="on">12 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 1,6-9:1. Anteras 2-<st1:metricconverter ProductID="3 mm" w:st="on">3 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo; filamentos 0,5-<st1:metricconverter ProductID="1 mm" w:st="on">1 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. Ovario glabro, 1-<st1:metricconverter ProductID="1,5 mm" w:st="on">1,5 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de diámetro, globoso; estilo recto o curvo, 1,5-<st1:metricconverter ProductID="4 mm" w:st="on">4 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. <i>Fruto </i>7-13 </span></font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family: Symbol;color:#231F20'>× </span><font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>4-<st1:metricconverter ProductID="12 mm" w:st="on">12 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter>, <span class=SpellE>subgloboso</span>, colgante, glabro, <span class=SpellE>atropurpúreo</span> cuando maduro; pedicelo fructífero 12-20 </span></font> <span style='font-family:Verdana; mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">1,5-<st1:metricconverter ProductID="4 mm" w:st="on">4 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter>, colgante, leñoso, ligeramente ensanchado en el ápice. <i>Semillas </i>aplanadas.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'> <font size="2">Distribución y hábitat: </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">América Central, las Antillas y en América del Sur hasta Brasil. En Venezuela en la región andina y caribe, creciendo en remanentes de selvas nubladas, en el sotobosque húmedo montano-montano alto, en bancos de río y en vegetación marginal; a elevaciones entre 670-<st1:metricconverter ProductID="2120 m" w:st="on">2120 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>snm</span>.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'> <font size="2">Material examinado: </font> </span></b><font size="2"><span style='color:#231F20'>VENEZUELA: <b>TRUJILLO: </b>Municipio <span class=SpellE>Boconó</span>, Parque Nacional <span class=SpellE>Guaramacal</span>, El Campamento-Pele Ojo, bajando hacia Quebrada Honda, 9-16/7/1998, <i>B. <span class=SpellE>Stergios</span> 17568, 17572 </i>(PORT), 17562, 17580 (US); Sector Quebrada Honda-Pele Ojo, El Santuario, 05/2001, <i>B. <span class=SpellE>Stergios</span> &amp; R. Caracas 18887 </i>(MY, PORT, VEN); Río Amarillo, 09°14’32” Lat. </span><span class=GramE><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>N, 070°08’47” Long.</span></span><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'> </span></font></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">W, 7/7/1999, <i>L. <span class=SpellE>Dorr</span> et al. 8505 </i>(PORT, US); cerca Quebrada Honda (UTM: 19-359029 E; 1011815 N), 28-29/12/2000, <i>L. <span class=SpellE>Dorr</span> &amp; B. <span class=SpellE>Stergios</span> 8767 </i>(PORT, US).</font></span></p>      ]]></body>
<body><![CDATA[<p style='margin-left:25.5pt;text-align:justify;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><b><span style='color:#231F20'><font size="2">Solanum</font></span></b></span><font size="2"><b><span style='color:#231F20'> <span class=SpellE>quebradense</span> </span></b><span class=SpellE><span style='color:#231F20'>S.Knapp</span></span></font></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">, <span class=SpellE>Novon</span> 6: 29. 1816; <span class=SpellE>Knapp</span>, <span class=SpellE>Fl</span>. <span class=SpellE>Neotropica</span> 84: 271-273. 2002.</font></span></p>     <p style='margin-left:25.5pt;text-align:justify;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><font face="Verdana"><b> <span style='color:#231F20'><font size="2">TIPO: </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">VENEZUELA. <b>MÉRIDA: </b><span class=SpellE>Mucurubá</span>, quebrada <span class=SpellE>near</span> <span class=SpellE>town</span>, <span class=SpellE><i>ca</i></span>. <st1:metricconverter ProductID="2600 m" w:st="on">2600  m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>asl</span>, 25 Jun 1930, <span class=SpellE><i>Gehriger</i></span><i> 244 </i>(<span class=SpellE>holótipo</span>: NY; <span class=SpellE>isótipos</span>: F, MO)</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><i><span style='color:#231F20'><font size="2">Arbusto  </font> </span></i><font size="2"><span style='color:#231F20'>o <i>árbol </i>pequeño, 2-<st1:metricconverter ProductID="3 m" w:st="on">3 m</st1:metricconverter> de alto, DAP 3-<st1:metricconverter ProductID="4 cm" w:st="on">4 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, poco ramificado, tallos erectos. <i>Hojas </i>gruesas, 10,2-14,1 </span></font> </font><font size="2"> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> <font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>2,6-<st1:metricconverter ProductID="5 cm" w:st="on">5 <span  class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, elípticas, ápice agudo o acuminado, base aguda, en ambas caras con pubescencia simple sobre todas las venas, más densos en el envés, tricomas largos y de color blanco-amarillentos, pecíolo 0,6-<st1:metricconverter ProductID="1,35 cm" w:st="on">1,35 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter> de largo. Unidades <span class=SpellE>simpodiales</span> unifoliadas con la inflorescencia opuesta a la hoja. <i>Flores </i><span class=SpellE>pediceladas</span>, pedicelos 5-<st1:metricconverter ProductID="7 mm" w:st="on">7 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo; cáliz 1,5-<st1:metricconverter ProductID="3 mm" w:st="on">3 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 1,2:1, lóbulos deltoideos; corola blanca, 4-<st1:metricconverter ProductID="7 mm" w:st="on">7 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, lóbulos patentes, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 2,3:1. Anteras 4,5-<st1:metricconverter ProductID="5,5 mm" w:st="on">5,5 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, amarillo intenso; filamento <st1:metricconverter ProductID="1,5 mm" w:st="on">1,5 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. Ovario glabro, 1,2-<st1:metricconverter ProductID="1,5 mm" w:st="on">1,5  <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de diámetro; estilo erecto. <i>Fruto </i>verde aún maduro, globoso, con tricomas simples <span class=SpellE>uniseriados</span> escasos, <st1:metricconverter ProductID="9 mm" w:st="on">9 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de diámetro; pedicelo fructífero 13 </span></font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family: Symbol;color:#231F20'>× </span></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">1,5 <span class=SpellE>mm</span>, erecto, leñoso.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'><font size="2">Distribución y hábitat: </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">Hasta ahora localizada en Venezuela en selvas nubladas de la cordillera de Mérida, a elevaciones entre 2.000-<st1:metricconverter ProductID="2.650 m" w:st="on">2.650 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>snm</span>.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'><font size="2">Material examinado:  </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">VENEZUELA: <b>TRUJILLO: </b><span class=SpellE><i>W.G</i></span><i>. <span class=SpellE>D’Arcy</span> &amp; <span class=SpellE>C.E</span>. Benítez de Rojas 18253 </i>(MO); <span class=SpellE>old</span> <span class=SpellE>road</span> <span class=SpellE>from</span> <span class=SpellE>Boconó</span>, Trujillo, <span class=SpellE><i>ca</i></span>. <st1:metricconverter ProductID="5 km" w:st="on">5  <span class=SpellE>km</span></st1:metricconverter> W <span class=SpellE>of</span> Trujillo, <span class=SpellE>below</span> <span class=SpellE>summit</span>, <span class=SpellE>cloud</span> <span class=SpellE>forest</span>, 2200-<st1:metricconverter ProductID="2250 m" w:st="on">2250 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>asl</span>, 20/10/1984, <i>S. <span class=SpellE>Knapp</span> &amp; J. <span class=SpellE>Mallet</span> 6778 </i>(MY, VEN); Municipio <span class=SpellE>Boconó</span>, Parque Nacional <span class=SpellE>Guaramacal</span>, <span class=SpellE>trail</span> <span class=SpellE>from</span> Casa <span class=SpellE>Vicuyal</span> <span class=SpellE>toward</span> Páramo de <span class=SpellE>Vicuyal</span>, 2200-<st1:metricconverter ProductID="2600 m" w:st="on">2600 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>asl</span>, 10/04/2003, <i>B. <span class=SpellE>Stergios</span> et al. 20067 </i>(MO, PORT, US).</font></span></p>      <p style='margin-left:25.5pt;text-align:justify;text-indent: -25.5pt;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><b><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'><font size="2">Solanum</font></span></b></span><font size="2"><b><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'> <span class=SpellE>ripense</span> </span></b><span class=SpellE><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language: EN-GB'>Dunal</span></span><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language: EN-GB'> in <span class=GramE>DC.,</span> <span class=SpellE>Prodr</span>. 13(1): 680. 1852; Knapp, Fl. </span><span class=SpellE><span style='color:#231F20'>Neotropica</span></span></font></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana"> 84: 219. 2002.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'><font size="2">TIPO: </font> </span></b> </font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">VENEZUELA: <b>MÉRIDA: </b>Río Cacique, <st1:metricconverter ProductID="8000 ft" w:st="on">8000 <span class=SpellE>ft</span></st1:metricconverter>, Jul 1843, <i>Linden 1417 </i>(<span class=SpellE>holótipo</span>: G-DC [F neg. 6779]; <span class=SpellE>isótipos</span>: BM, K, <span class=SpellE>frag</span>. MPU, P [<span class=SpellE>Morton</span> neg. 8311])</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><span class=SpellE><i><span style='color:#231F20'> <font size="2">Arbusto</font></span></i><font size="2"><span style='color:#231F20'>o</span></font></span><font size="2"><span style='color:#231F20'> <i>árbol </i>de 2-<st1:metricconverter ProductID="4 m" w:st="on">4 m</st1:metricconverter> de alto, tronco <span class=SpellE>erecto<span class=GramE>,DAP</span></span> <st1:metricconverter ProductID="15 cm" w:st="on">15 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, ramas con nudos engrosados, corteza externa escamosa y caediza. <i>Hojas </i>mayores 10-23 </span></font></font><font size="2"> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol; color:#231F20'>× </span><font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>5-<st1:metricconverter ProductID="10 cm" w:st="on">10 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, elípticas u ovadas, ápice acuminado, base aguda y oblicua, verde oscuro y brillante en la haz, verde pálido en el envés, en ambas superficies con tricomas glandulares escasos y dispersos, a veces tricomas <span class=SpellE>uniseriados</span> en el envés; pecíolo 1,5-<st1:metricconverter ProductID="3 cm" w:st="on">3 <span  class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter> de largo. Hojas menores 0,3-2 </span> </font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> <font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>0,5-<st1:metricconverter ProductID="2 cm" w:st="on">2 <span  class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, ovadas, ápice redondeado y base aguda; pecíolo 2-<st1:metricconverter ProductID="3 mm" w:st="on">3 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. Unidades <span class=SpellE>simpodiales</span> <span class=SpellE>difoliado</span>-geminadas con la inflorescencia opuesta a la hoja. <i>Inflorescencias </i>5-<st1:metricconverter ProductID="7 mm" w:st="on">7 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. <i>Flores </i><span class=SpellE>pediceladas</span>, pedicelos 13 </span> </font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> <font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>1 <span class=SpellE>mm</span>, erectos o colgantes, cicatrices estrechamente unidas; cáliz 1-<st1:metricconverter ProductID="3 mm" w:st="on">3 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 1,25:1, lóbulos triangulares y con la <span class=SpellE>venación</span> conspicua; corola blanca, 10-<st1:metricconverter ProductID="13 mm" w:st="on">13 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, carnosa, lóbulos patentes y con la <span class=SpellE>venación</span> conspicua, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 2,33:1. Anteras 2,5-<st1:metricconverter ProductID="3,5 mm" w:st="on">3,5 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo; filamentos 0,5-<st1:metricconverter ProductID="1 mm" w:st="on">1 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. Ovario glabro, 1 </span> </font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> <font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>1,5 <span class=SpellE>mm</span>, globoso; estilo recto, 4-<st1:metricconverter ProductID="6 mm" w:st="on">6 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, glabro. <i>Fruto </i>5-13 </span></font> <span style='font-family:Verdana; mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">4-<st1:metricconverter ProductID="14 mm" w:st="on">14 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter>, globoso, glabro; pedicelo fructífero 14-<st1:metricconverter ProductID="19 mm" w:st="on">19 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, ligeramente ensanchado, recto, leñoso, corchoso y <span class=SpellE>lenticelado</span>. <i>Semillas </i>ovoides.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'><font size="2">Distribución y hábitat: </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">Conocida sólo de la cordillera de Mérida, creciendo en selvas húmedas montano altas, a elevaciones entre 1950-<st1:metricconverter ProductID="2100 m" w:st="on">2100 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>snm</span>.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'><font size="2">Material <span class=SpellE>examinado<span class=GramE>:<span style='font-weight:normal'>VENEZUELA</span></span></span></font></span></b></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">: <b>TRUJILLO: </b>Municipio <span class=SpellE>Boconó</span>, Parque Nacional <span class=SpellE>Guaramacal</span>, sector Quebrada Honda-Pele Ojo, El Santuario, 01/2001 <i>B. <span class=SpellE>Stergios</span> &amp; R. Caracas 19002 </i>(<span class=SpellE>BM,MY,NY</span>, PORT, US, VEN); Cerro <span class=SpellE>Guaramacal</span>, 29/11/1983, <i>B. <span class=SpellE>Stergios</span> et al. 6560 </i>(PORT).</font></span></p>     ]]></body>
<body><![CDATA[<p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><span class=SpellE><b> <span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'><font size="2">Solanum</font></span></b></span><font size="2"><b><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'> <span class=SpellE>tenuiflagellatum</span> </span></b><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>Bitter ex <span class=SpellE>S.Knapp</span>, <span class=SpellE>Brittonia</span> 38: 286. </span></font></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">1986; <span class=SpellE>Knapp</span>, <span class=SpellE>Fl</span>. <span class=SpellE>Neotropica</span> 84: 344-345. 2002. (<a href="#fig4">Fig. 4</a>)</font></span></p>     <p style='text-align:center;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <a name="fig4"> <img border="0" src="/img/fbpe/abv/v30n1/art02fig4.gif" width="547" height="776"></a></p>     
<p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'><font size="2">TIPO: </font> </span></b> </font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">VENEZUELA: <b>ARAGUA: </b><span class=SpellE>Prope</span> Colonia Tovar, 1854-55, <span class=SpellE><i>Fendler</i></span><i> 977 </i>(<span class=SpellE>holótipo</span>: G <span class=GramE>[ <span class=SpellE>Morton</span></span> neg. 8560]; <span class=SpellE>isótipos</span>: K, MO!, NY!, P)</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><i><span style='color:#231F20'><font size="2">Arbusto  </font> </span></i><font size="2"><span style='color:#231F20'>o <i>árbol </i>pequeño, 1,5-<st1:metricconverter ProductID="4 m" w:st="on">4 m</st1:metricconverter> alto, DAP <st1:metricconverter ProductID="3,5 cm" w:st="on">3,5 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, de olor fétido. <i>Hojas </i>7,1-12,2 </span></font></font><font size="2"> <span style='font-family:Verdana; mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span><font face="Verdana"><span style='color:#231F20'>2,6-<st1:metricconverter ProductID="4 cm" w:st="on">4 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter>, elípticas, ápice agudo o acuminado, base aguda y decurrente en el pecíolo, margen ligeramente <span class=SpellE>crenado</span>, en el haz y en el envés con tricomas <span class=SpellE>uniseriados</span> a lo largo de la nervadura principal; pecíolo 0,4-<st1:metricconverter ProductID="0,9 cm" w:st="on">0,9 <span  class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter> de largo. Unidades <span class=SpellE>simpodiales</span> opuestas a la hojas. <i>Inflorescencias </i>1,5-<st1:metricconverter ProductID="5 cm" w:st="on">5 <span class=SpellE>cm</span></st1:metricconverter> de largo. <i>Flores </i><span class=SpellE>pediceladas</span>, pedicelos 7-<st1:metricconverter ProductID="10 mm" w:st="on">10 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, reflejos, filiformes, las cicatrices elevadas y espaciadas entre 0,5-<st1:metricconverter ProductID="2 mm" w:st="on">2 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter>; cáliz 2-<st1:metricconverter ProductID="3,5 mm" w:st="on">3,5 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 1-2:1, los lóbulos ancho-triangulares; corola blanco-cremosa, 4,5-<st1:metricconverter ProductID="5 mm" w:st="on">5 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter>, <span class=SpellE>rll</span>/<span class=SpellE>lt</span> = 2,3-3,5:1, los lóbulos patentes. Anteras 2-2,5 </span> </font> <span style='font-family:Verdana;mso-bidi-font-family:Symbol;color:#231F20'>× </span> </font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">0,5-<st1:metricconverter ProductID="1 mm" w:st="on">1 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter>, filamentos 0,5-<st1:metricconverter ProductID="1 mm" w:st="on">1 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo. Ovario glabro, 0,7-<st1:metricconverter ProductID="1 mm" w:st="on">1 <span  class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo; estilo 3-<st1:metricconverter ProductID="4 mm" w:st="on">4 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, recto. <i>Fruto </i>verde, globoso, 6-<st1:metricconverter ProductID="8 mm" w:st="on">8 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo; pedicelo fructífero colgante, 28-<st1:metricconverter ProductID="34 mm" w:st="on">34 <span class=SpellE>mm</span></st1:metricconverter> de largo, delgado, no ensanchado en el ápice.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'><font size="2">Distribución y hábitat: </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'> <font size="2" face="Verdana">Especie conocida de la cordillera de la costa y ahora en la cordillera de Mérida, creciendo en selvas nubladas a elevaciones entre 1300 y <st1:metricconverter ProductID="2000 m" w:st="on">2000 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>snm</span>.</font></span></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana"><b><span style='color:#231F20'><font size="2">Material examinado:  </font> </span></b></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">VENEZUELA: <b>TRUJILLO: </b>Municipio <span class=SpellE>Boconó</span>, Cerro <span class=SpellE>Guaramacal</span>, bajando hacia el caserío <span class=SpellE>Guaramacal</span>, 25-26/11/1982, <i>B. <span class=SpellE>Stergios</span> et al. 4818 </i>(MY, PORT, US).</font></span></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><b><span style='color:#231F20'> <font face="Verdana" size="2">DISCUSIÓN</font></span></b></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><font face="Verdana" size="2"><span style='color:#231F20'>Al relacionar el número de especies de <span class=SpellE><i>Solanum</i></span><i> </i>sección <span class=SpellE>Geminata</span>, en parques nacionales de Venezuela se puede mencionar para el Parque Nacional Henri <span class=SpellE>Pittier</span> siete especies (Badillo <i>et al</i>. 1984); Parque Nacional <span class=SpellE>Guaramacal</span>, seis especies (<span class=SpellE>Dorr</span> <i>et al</i>. 2000); Parque Nacional El Ávila, cuatro especies (<span class=SpellE>Steyermark</span> &amp; <span class=SpellE>Huber</span> 1978). De esta relación se puede inferir que el número de especies es aproximadamente igual dado que las selvas nubladas son principalmente ambientes propios de especies de la sección <span class=SpellE>Geminata</span>, donde ocupan mayor amplitud <span class=SpellE>altitudinal</span>, desde 2000 hasta <st1:metricconverter ProductID="2500 m" w:st="on">2500 m</st1:metricconverter> <span class=SpellE>snm</span>. Tal vez el bajo número de especies que se presenta en el Parque Nacional El Ávila se deba a que el mismo ha sido sometido a quemas periódicas y el sotobosque, en donde crecen especies solanáceas, es el más afectado a causa de los incendios.</span></font></p>      <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><b><span style='color:#231F20'> <font face="Verdana" size="2">AGRADECIMIENTO</font></span></b></p>     <p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2">Al Fondo Nacional de Investigaciones Científicas y Tecnológicas (FONACIT) por el apoyo financiero con base al Proyecto 98002242.</font></span></p>      ]]></body>
<body><![CDATA[<p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none; text-autospace:none'><b><span style='color:#231F20'> <font face="Verdana" size="2">BIBLIOGRAFÍA</font></span></b></p>      <!-- ref --><p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2">1. Badillo, V., Benítez, </font></span><span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2">C.</font></span><span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2"> &amp; <span class=SpellE>Huber</span>, </font></span> <span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2">O. </font></span> <span style='color:#231F20'><font face="Verdana" size="2">1984. Lista preliminar de especies de antofitas del Parque Nacional Henri <span class=SpellE>Pittier</span> estado Aragua. <span class=SpellE><i>Ernstia</i></span><i> </i>26: 1-58.</font></span>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=027258&pid=S0084-5906200800010000200001&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <span class="SpellE"><font face="Verdana" size="2" color="#231F20">2. </font> </span><font face="Verdana"><span class=SpellE><span style='color:#231F20'><font size="2">Dorr</font></span></span><font size="2"><span style='color:#231F20'>, <span class=SpellE>L.J</span>., B. <span class=SpellE>Stergios</span>, <span class=SpellE>A.R</span>. <span class=SpellE>Smith</span> &amp; <span class=SpellE>N.L</span>. Cuello A. 2000. </span><span class=GramE><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>Catalogue of vascular plants of </span><st1:PlaceName w:st="on"><span class=SpellE><span style='color:#231F20'>Guaramacal</span></span></st1:PlaceName><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'> <st1:PlaceType w:st="on">National  <span lang=ES style='mso-ansi-language:ES'>Park</span></st1:PlaceType>, <span class=SpellE>Portuguesa</span> and <st1:place w:st="on"><st1:City w:st="on">Trujillo   States</st1:City>, </st1:place></span></span></font></font> <font size="2" face="Verdana"><span class=GramE> <span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>  <st1:place w:st="on"> <st1:country-region w:st="on">Venezuela</st1:country-region></st1:place>.</span></span><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'> </span><i><span style='color:#231F20'>Contr. U. S. <span class=SpellE>Natl</span>. <span class=SpellE>Herb</span></span></i></font><span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">. 40: 140-143.</font></span>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=027259&pid=S0084-5906200800010000200002&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <span style='color:#231F20'><font size="2" face="Verdana">3. Hoyos, J. 1985. <i>Flora de </i>la<i> isla Margarita, Venezuela</i>. Sociedad y Fundación <st1:PersonName ProductID="La Salle" w:st="on">La  Salle</st1:PersonName> de Ciencias Naturales Nº 34. Caracas.</font></span>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=027260&pid=S0084-5906200800010000200003&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'><font face="Verdana"><span class=SpellE><span style='color:#231F20'><font size="2">4. Knapp</font></span></span><font size="2"><span style='color:#231F20'>, S. 2002. <span class=SpellE><i>Solanum</i></span><i> </i><span class=SpellE>Section</span> <span class=SpellE>Geminata</span> (<span class=SpellE>Solanaceae</span>). </span><i><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>Fl. <span class=SpellE>Neotrop</span>. <span class=SpellE><span class=GramE>Monogr</span></span></span></i><span class=GramE><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>.</span></span></font></font><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'><font size="2" face="Verdana"> 84: 1-404.</font></span>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=027261&pid=S0084-5906200800010000200004&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana" size="2"><span class=SpellE> <span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>5. Steyermark</span></span><span lang=EN-GB style='color:#231F20;mso-ansi-language:EN-GB'>, J. &amp; O. Huber. </span><span style='color:#231F20'>1978. <i>Flora del Ávila. Flora y vegetación de las montañas del Ávila, de <st1:PersonName ProductID="la Silla" w:st="on">la Silla</st1:PersonName> y del <span class=SpellE>Naiguatá</span></i>. <span class=SpellE>Soc</span>. <span class=SpellE>Venez</span>. <span class=SpellE>Ci</span>.</span></font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=027262&pid=S0084-5906200800010000200005&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --><!-- ref --><p style='text-align:justify;mso-layout-grid-align:none;text-autospace:none'> <font face="Verdana" size="2"><span style='color:#231F20'><span class=SpellE>6. Nat</span>.<span class=GramE>,<span class=SpellE>Vollmer</span></span> <span class=SpellE>Foundation</span>, Ministerio del Ambiente y de los Recursos Naturales Renovables. Caracas.</span></font>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;[&#160;<a href="javascript:void(0);" onclick="javascript: window.open('/scielo.php?script=sci_nlinks&ref=027263&pid=S0084-5906200800010000200006&lng=','','width=640,height=500,resizable=yes,scrollbars=1,menubar=yes,');">Links</a>&#160;]<!-- end-ref --> ]]></body>
<back>
<ref-list>
<ref id="B1">
<label>1</label><nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Badillo]]></surname>
<given-names><![CDATA[V]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Benítez]]></surname>
<given-names><![CDATA[C]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Huber]]></surname>
<given-names><![CDATA[O]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Lista preliminar de especies de antofitas del Parque Nacional Henri Pittier estado Aragua]]></article-title>
<source><![CDATA[Ernstia]]></source>
<year>1984</year>
<volume>26</volume>
<page-range>1-58</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B2">
<label>2</label><nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Dorr]]></surname>
<given-names><![CDATA[L.J]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Stergios]]></surname>
<given-names><![CDATA[B]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Smith]]></surname>
<given-names><![CDATA[A.R]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Cuello A]]></surname>
<given-names><![CDATA[N.L]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="en"><![CDATA[Catalogue of vascular plants of Guaramacal National Park, Portuguesa and Trujillo States, Venezuela. Contr. U. S.]]></article-title>
<source><![CDATA[Natl. Herb]]></source>
<year>2000</year>
<volume>40</volume>
<page-range>140-143</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B3">
<label>3</label><nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Hoyos]]></surname>
<given-names><![CDATA[J]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Flora de la isla Margarita, Venezuela.]]></article-title>
<source><![CDATA[Sociedad y Fundación La Salle de Ciencias Naturales]]></source>
<year>1985</year>
<numero>34</numero>
<issue>34</issue>
<publisher-loc><![CDATA[Caracas ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B4">
<label>4</label><nlm-citation citation-type="journal">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Knapp]]></surname>
<given-names><![CDATA[S]]></given-names>
</name>
</person-group>
<article-title xml:lang="es"><![CDATA[Solanum Section Geminata (Solanaceae). Fl.]]></article-title>
<source><![CDATA[Neotrop. Monogr]]></source>
<year>2002</year>
<volume>84</volume>
<page-range>1-404</page-range></nlm-citation>
</ref>
<ref id="B5">
<label>5</label><nlm-citation citation-type="book">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Steyermark]]></surname>
<given-names><![CDATA[J]]></given-names>
</name>
<name>
<surname><![CDATA[Huber]]></surname>
<given-names><![CDATA[O]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Flora del Ávila: Flora y vegetación de las montañas del Ávila, de la Silla y del Naiguatá.]]></source>
<year>1978</year>
<publisher-name><![CDATA[Soc. Venez. Ci]]></publisher-name>
</nlm-citation>
</ref>
<ref id="B6">
<label>6</label><nlm-citation citation-type="">
<person-group person-group-type="author">
<name>
<surname><![CDATA[Vollmer]]></surname>
<given-names><![CDATA[Nat]]></given-names>
</name>
</person-group>
<source><![CDATA[Foundation, Ministerio del Ambiente y de los Recursos Naturales Renovables.]]></source>
<year></year>
<publisher-loc><![CDATA[Caracas ]]></publisher-loc>
</nlm-citation>
</ref>
</ref-list>
</back>
</article>
